June 24, 2024 | सोमवार, असार १०, २०८१
सुचनाहरु
पशुपतिको भेटी चोरी प्रकरणमा ५ जना जेल चलान आफूले बोल्ने दिन पर्याप्त मन्त्री र सांसद नआएकोमा प्रचण्ड असन्तुष्ट सुनको मूल्य बढ्यो निर्माण व्यवसायीलाई भुक्तानीको समस्या छैन- प्रधानमन्त्री दुग्ध किसानको भुक्तानी तत्काल गर्न विश्वप्रकाशको सरकारलाई ध्यानाकर्षण बन्दैछ धिमाल कला र संस्कृति बचाउने गीत “लोसु लोसु लोसु” गीत लिएर आउदैछन अर्जुन धिमाल गौरादह २ को वडास्तरीय सार्वजनिक सुनुवाइ कार्यक्रम सम्पन्न श्री केश तेल गुणस्तरीय रहेको उत्पादन कम्पनीको दावी घट्यो सुनको मूल्य, आज कतिमा हुँदैछ कारोबार ? कस्तो रहला आजको मौसम ? प्रतिनिधि सभाको बैठक दुई दिन स्थगित मोदीको शपथ ग्रहणमा भाग लिन प्रधानमन्त्री दाहाल आज भारत जाँदै दुर्ब्यशन विरुद्ध रङ्गभर्दै गौरादह जेसीज सुनको मूल्यमा नयाँ कीर्तिमान टी-२० विश्वकप: नामिबियामाथि स्कटल्याण्ड ५ विकेटले विजयी गौरादहमा खुल्यो “दर्पण कला सँसार”…… गृहमन्त्रीले गिरीबन्धुको फाइल खोल्ने होइन, बोल्नपनि सक्नुहुन्न : विश्वप्रकाश शर्मा मोदीको शपथ ग्रहण समारोहमा जाने तयारीमा प्रधानमन्त्री प्रचण्ड सुनको मुल्य अहिलेसम्मकै उच्च बालेनलाई न्यूरोडको फुटपाथ बढाउन दिनुपर्छ, केन्द्रको हस्तक्षेप बन्द गर- महामन्त्री शर्मा

अविश्वासको प्रस्ताव र विश्वासको मतमा देखिएको जटिलता

  • साझा परिवेश
  • बिहिबार, चैत्र ९, २०७९ १२:३३
अविश्वासको प्रस्ताव र विश्वासको मतमा देखिएको जटिलता

काठमाडौं । प्रधानमन्त्री प्रचण्डले दुई महिना मै दोस्रो पटक विश्वासको मत लिनु परेपछि यसबारे आमचासो बढ्दो छ । विश्वासको मत लिनु पर्ने अवस्था कस्तो हो ?

यसबारे कानूनी व्यवस्था के छन् ? यि विषय चासोका विषय बनिरहेका छन् । प्रधानमन्त्री कस्तो अवस्थामा अल्पमतमा पर्छन् वा पुनःविश्वासको मत कस्तो अवस्थामा लिनु पर्छ त ?

प्रधानमन्त्रीले संसदबाट विश्वासको मत लिएपछि दुई वर्षसम्मलाई सरकार ढुक्कले चल्ने भन्दै विभिन्न चर्चा हुने गरेका थिए । संविधानको धारा १०० को उपधारा ४ अनुसार प्रधानमन्त्री पहिलो पटक नियुक्त भएको दुई वर्ष र अविश्वासको प्रस्ताव फेल भएको एक वर्षसम्म अविश्वास प्रस्ताव ल्याउन नपाइने व्यवस्था छ ।
संविधानले यस्तो व्यवस्था गरेपछि कतिपयले बजेट पारित नभएमा सरकारलाई समस्या पर्ने र फेरबदल हुने विश्लेषण पनि गर्दै आएका थिए ।

तर, सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ताले नै अविश्वासको प्रस्ताव छिनभरमै सकिन्छ भन्ने विषय नकेलाउदा केहि समय यसले समस्या पैदा गरेको देखिन्थ्यो ।

सरकारलाई समर्थन दिएको कुनै पनि दलले समर्थन फिर्ता लिएमा समर्थन फिर्ता लिएको तीस दिनभित्रै विश्वासको मत लिनुपर्ने र विश्वासको मत लिन नसकेमा संविधानको अर्को धारा आकर्षित हुने प्रष्ट कानूनी व्यवस्था छ ।

यसकारण अविश्वासको प्रस्ताव पहिलो पटक विश्वासको मत लिएपछि दुई वर्ष र अविश्वासको प्रस्ताव फेल भएको पहिलो एक वर्षसम्म अविश्वासको प्रस्ताव ल्याउन नपाइने कानूनी व्यवस्था कस्तो अवस्थामा लागू हुन्छ त ? यो पेचिलो विषय हो ।

अविश्वासको प्रस्ताव एउटा दलले बहुमत ल्याएर सरकार निर्माण गरेमा कडाईका साथ लागू हुने अवस्था हो । कुनै दलले सरकार बनाउन बहुमत प्राप्त गरेमा अविश्वासको प्रस्ताव प्रभावि बन्ने देखिन्छ । बहुमत प्राप्त दल विभाजन भएमा र अविश्वासको प्रस्ताव दर्ता हुने गरि दलमा विवाद सिर्जना भएमा बाहेक यो झमेला मिलिजुली सरकारमा गर्नुपर्ने देखिन्न ।

सामान्यतया सरकारलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिएमा मात्रै पनि सरकारको अवस्था खराब बन्ने अवसर हुँदा हुँदै अविश्वासको प्रस्तावको खासै अर्थ हुने देखिन्न । यसकारण अविश्वासको प्रस्ताव एक दलको बहुमत हुँदा मात्रै आकर्षित हुने कानूनी प्रावधान हो ।

  • साझा परिवेश
  • बिहिबार, चैत्र ९, २०७९ १२:३३

प्रतिक्रिया

तपाइको प्रतिक्रिया दिनुहोस्