दार्चुला । नेपालमा तुलनात्मक रुपमा प्रशासनिक नेतृत्वमा पुरुष भन्दा महिलाको संख्या थोरै छ । अझैं सुदूरपश्चिमबाट प्रशासनिक नेतृत्वमा महिलाको उपस्थिति धेरै कमजोर देखिन्छ ।
नौ वटा जिल्ला रहेको सुदूरपश्चितबाट एक जना महिला पनि सीडीयो अर्थात प्रमुख जिल्ला अधिकारी बनेका थिएनन् । तर, यो नकारात्मक रेकर्डलाई बझाङकी किरण जोशीले तोडेकी छन् ।
सुदूरपश्चिम प्रदेशमा नौ वटा जिल्ला छन् । तर, मुलुकको प्रशासनिक क्षेत्रमा सुदूरका महिलाको उपस्थिति अन्य क्षेत्रभन्दा कमजोर छ ।
यस पहिले त सुदूरपश्चिमबाट कुनै पनि महिला प्रमुख जिल्ला अधिकारी बनेका थिएनन् । तर, यस्तो नकारात्मक रेकर्ड बझाङको दुर्गाथली गाउँपालिका–४ की किरण जोशी तोडिन् ।
अहिले उनी सुदूरपश्चिम प्रदेश मै पहिलो महिला प्रमुख जिल्ला अधिकारी बनिन् ।
त्रिदेशीय सिमाना जोडिएको दार्चुला जिल्लामा चैत्र दोस्रो सातादेखि उनले कार्यभार सम्हालिरहेकी छन् । नेपाल सरकारकी उपसचिव जोशी कञ्चनपुरमा जन्मिएकी हुन् ।
गृह मन्त्रालयअन्तर्गतको कसुरजन्य सम्पत्ति व्यवस्था विभागमा कार्यरत जोशीलाई मन्त्रालयले दार्चुलाको सीडीओको जिम्मेवारी दिएको हो ।
योसँगै भारत र चीनसँग सीमा जोडिएको चुनौतीपूर्ण जिल्ला दार्चुलाको प्रशासनिक नेतृत्व पहिलोपटक महिलाले हाँक्दै छिन् ।
दार्चुलामा बारम्बार नेपाल र भारतबीच सीमा विवाद भइरहेको छ । भारतले अतिक्रमण गरेको लिपुलेक, लिम्पियाधुरा समेटिएको यो क्षेत्रलाई चासोका साथ हेर्ने गरिन्छ ।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी किरणले २०६१ सालमा खरिदार पदबाट आफ्नो लोकसेवा यात्रा तय गरेकी थिइन् ।
महिला सशक्तिकरणका क्षेत्रमा प्रेरणा बनेकी जोशीले बालविवाह न्युनिकरण, बढ्दो आत्महत्या निरुत्साहन र विशेषतः महिलाहरुको आत्मबल बढाउने सम्बन्धी भूमिकामा विशेष ध्यान पु-याउने गर्छिन् ।
किरणले त्रिदेशीय नाका भएको दार्चुलामा जिल्ला प्रशासन कार्यालयले गर्ने सम्पूर्ण कार्य गर्ने र थिति बसाल्न सबैलाई आआफ्नो ठाउँमा जिम्मेवार बन्न पनि अनुरोध गरेकी छन् ।
सीडीओको जिम्मेवारीसहित दार्चुला खटिएकी जोशीबाट दार्चुलाको प्रशासनिक क्षेत्र र सीमा क्षेत्र व्यवस्थापनमा उल्लेख्य सुधारको अपेक्षा गरिएको छ ।
किरणको क्षमतालाई केवल महिला सशक्तिकरणसँग हेर्नेमात्रै नभई सफलतामा पुग्न हरकोहीले निरन्तर परिश्रम गर्नुपर्ने तर्फ समेत औल्याएको छ ।
